Një buzëqeshje e bardhë dhe e shëndetshme është një nga elementët më tërheqës të pamjes së jashtme. Por, edhe nëse kujdeseni për higjienën orale dhe vizitoni dentistin rregullisht, disa ushqime dhe pije që konsumojmë çdo ditë mund të ndikojnë negativisht në ngjyrën e dhëmbëve. Njollat dhe zbehja e bardhësisë natyrale të dhëmbëve shpesh vijnë nga përbërës të caktuar që përmbajnë pigmente të forta ose acide që dëmtojnë smaltin. Në këtë artikull do të shpjegojmë cilat ushqime janë fajtorët kryesorë, si ndikojnë ato tek dhëmbët dhe çfarë mund të bëni për të mbrojtur buzëqeshjen tuaj.
Pijet që ndikojnë tek ngjyra e dhëmbëve
Kafeja dhe çaji
Kafeja dhe çaji janë ndër shkaqet kryesore të njollave në dhëmbë. Ato përmbajnë taninë, substanca që ngjiten lehtësisht në sipërfaqen e smaltit, duke e bërë atë të marrë një ngjyrë të verdhë ose kafe. Edhe çaji i gjelbër, që njihet për përfitimet shëndetësore, mund të lërë njolla, veçanërisht nëse konsumohet disa herë në ditë.
Këshillë praktike: Nëse nuk mund të hiqni dorë nga kafeja ose çaji, përpiquni t’i pini me një pipë, që të minimizoni kontaktin me dhëmbët. Gjithashtu, shpëlani gojën me ujë pas konsumimit.
Vera e kuqe dhe vera e bardhë
Vera e kuqe është e njohur për ngjyrën e saj të fortë dhe për përmbajtjen e taninës, duke e bërë një nga pije që njollos më shumë dhëmbët. Edhe vera e bardhë, edhe pse nuk ka ngjyrë të errët, mund të dëmtojë smaltin për shkak të aciditetit, duke e bërë atë më të ndjeshëm ndaj njollave nga ushqime të tjera.
Lëngjet e frutave dhe pijet e gazuara
Lëngjet e frutave me ngjyra të forta, si lëngu i boronicës, shegës apo manaferrave, janë një tjetër faktor që zbehin bardhësinë e dhëmbëve. Nga ana tjetër, pijet e gazuara, sidomos ato me kafeinë dhe ngjyrosës artificialë, jo vetëm që zbehin ngjyrën, por dëmtojnë edhe strukturën e smaltit për shkak të aciditetit të lartë.
Ushqimet që krijojnë njolla
Frutat dhe perimet me ngjyrë të fortë
Fruta si boronicat, qershitë, manaferrat dhe shega kanë pigmente të forta natyrale që lënë njolla në dhëmbë. Edhe perimet si panxhari apo spinaqi mund të ndikojnë negativisht në bardhësinë e dhëmbëve nëse konsumohen shpesh.
Salcat e errëta
Salca si ajo e domates, soja apo balsamiku përmbajnë pigmente të errëta që ngjiten lehtësisht në smalt. Për më tepër, aciditeti i tyre mund të gërryejë mbrojtjen natyrale të dhëmbëve, duke e bërë më të lehtë formimin e njollave.
Çokollata dhe ushqimet me kakao
Kakaoja është një tjetër burim tanine dhe pigmente të errëta. Edhe pse çokollata ka përfitime shëndetësore, konsumi i shpeshtë, sidomos i çokollatës së zezë, mund të lërë dhëmbët me një ton më të errët.
Faktorët që përshpejtojnë zbehjen e dhëmbëve
Aciditeti i lartë
Acidet në ushqime dhe pije zbutin smaltin, duke e bërë atë më të ndjeshëm ndaj pigmentimit. Pijet me gaz, lëngjet e agrumeve dhe disa ushqime të fermentuara janë shembuj tipikë.
Higjiena orale jo e rregullt
Moslarja e dhëmbëve pas konsumimit të ushqimeve ose pijeve që lënë njolla lejon që pigmentet të depërtojnë më thellë në smalt, duke e bërë më të vështirë pastrimin.
Pirja e duhanit
Edhe pse nuk është ushqim, duhani është një faktor shumë i fuqishëm në zbehjen e dhëmbëve. Nikotina dhe katrani lënë njolla të verdha ose kafe që janë të vështira për t’u hequr pa ndërhyrje profesionale.
Si të minimizoni ndikimin e këtyre ushqimeve
Larja dhe shpëlarja pas ushqimit
Larja e dhëmbëve menjëherë pas konsumimit të ushqimeve ose pijeve që lënë njolla ndihmon të reduktoni ndikimin e pigmenteve. Nëse nuk keni mundësi, shpëlani gojën me ujë për të larguar mbetjet e para.
Përdorimi i pipës
Për pije si kafe, çaj, lëngje të forta dhe pijet e gazuara, përdorimi i pipës mund të reduktojë kontaktin e drejtpërdrejtë me dhëmbët dhe të parandalojë njollosjen.
Konsumimi i ushqimeve pastruese
Disa ushqime, si mollët, karotat apo selinoja, veprojnë si “pastrues natyralë” të dhëmbëve. Ato stimulojnë prodhimin e pështymës dhe ndihmojnë në pastrimin e pigmenteve sipërfaqësore.
Vizitat te dentisti
Kontrollet e rregullta dhe pastrimet profesionale ndihmojnë në largimin e njollave dhe mbajtjen e dhëmbëve të bardhë. Dentisti mund të rekomandojë trajtime zbardhuese nëse njollat janë më të forta.
Alternativa të mençura
Nëse dëshironi të ruani një buzëqeshje të bardhë, por nuk mund të hiqni dorë nga ushqimet dhe pijet që e zbehin ngjyrën e dhëmbëve, mund të provoni disa alternativa:
- Zëvendësoni pijet me gaz me ujë mineral ose çajra të çelët pa sheqer.
- Konsumoni çaj jeshil të filtruar që ka më pak taninë.
- Zgjidhni fruta dhe perime me ngjyra më të çelëta që nuk kanë pigmente të forta.
- Kufizoni sasinë e ushqimeve me aciditet të lartë.
Bukuria e një buzëqeshjeje të mbrojtur
Njohja e ushqimeve dhe pijeve që zbehin ngjyrën e dhëmbëve është hapi i parë drejt mbajtjes së një buzëqeshjeje të shëndetshme dhe të bardhë. Me disa ndryshime të vogla në zakonet e përditshme dhe kujdes të shtuar për higjienën orale, mund të minimizoni ndikimin e këtyre faktorëve dhe të mbani dhëmbët tuaj të ndritshëm për më gjatë. Buzëqeshja është një pasuri e çmuar, ndaj ja vlen çdo përpjekje për ta mbrojtur.